Chuyên gia: ‘Giấc mộng Trung Hoa’ đang lụi tàn

Giúp NTDVN sửa lỗi

Mặc dù không có tiêu chuẩn đo lường nào có thể tóm tắt mọi thứ, nhưng có rất nhiều bằng chứng cho thấy nền kinh tế của Trung Quốc đang suy thoái, điều này đã thu hút sự chú ý của thế giới. Tầng lớp trung lưu của Trung Quốc từng lạc quan và tự tin, đang mất đi vị thế ban đầu, ngay cả đối với lượng lớn người thuộc tầng lớp trung lưu Trung Quốc cũng đang tái nghèo.

Vấn đề này tạo ra một vấn đề nghiêm trọng cho chính quyền Trung Quốc. Điều này khiến người ta có ấn tượng rằng, các nhà lãnh đạo đất nước đã thất bại trong việc duy trì một ‘bản hợp đồng ngầm’ với người dân Trung Quốc, theo đó người dân sẽ im lặng chấp nhận sự lãnh đạo của chính quyền và chính quyền sẽ mang lại cho họ sự thịnh vượng.

Cho đến nay, công chúng đã có một phương pháp tiếp cận thụ động với vấn đề này, họ cắt giảm chi tiêu và cố gắng tái thiết lại của cải. Nếu tình hình phát triển đến mức cực đoan, không ai có thể đoán trước được người dân Trung Quốc sẽ phản ứng như thế nào. Rốt cuộc, bạo lực đã từng xảy ra đáng kể trong cuộc suy thoái năm 2009, dẫn đến tình trạng bất ổn xã hội.

Nhìn chung, nguyên nhân chính của vấn đề là cuộc khủng hoảng bất động sản dai dẳng ở Trung Quốc. Kể từ khi tập đoàn bất động sản lớn Evergrande tuyên bố không thể thực hiện các nghĩa vụ tài chính của mình vào năm 2021, cuộc khủng hoảng này đã đeo bám nền kinh tế và tài chính Trung Quốc. Sự gián đoạn tài chính do vụ phá sản của Evergrande, cùng với các công ty khác liên tục gặp khủng hoảng tài chính trong những năm tiếp theo, đã hạn chế tốc độ xây dựng và bán nhà.

Quan trọng hơn đối với tầng lớp trung lưu, những vấn đề này phần lớn đã làm giảm giá trị của nhà ở hiện tại, nguồn tài sản chính của hầu hết người dân Trung Quốc. Ví dụ, vào tháng 12 năm ngoái, giá trung bình của những ngôi nhà hiện có tại 70 thành phố lớn và vừa ở Trung Quốc đã giảm 6,3% so với cùng kỳ năm trước, đây là mức giảm lớn nhất kể từ khi dữ liệu được công bố vào năm 2011.

Nhưng có lẽ bằng chứng đáng chú ý nhất đến từ báo cáo gần đây nhất của Bộ Tài chính Trung Quốc về số tiền thu thuế thu nhập trên toàn quốc. Báo cáo cho thấy, doanh thu từ thuế thu nhập cá nhân trong tháng 1 và tháng 2 là khoảng 362,2 tỷ Nhân dân tệ (khoảng 45,1 tỷ USD). Con số này thấp hơn 16% so với mức năm 2023.

Điều đáng chú ý hơn là, lời giải thích của Bộ Tài chính về nguyên nhân giảm thu nhập càng cho thấy vấn đề trầm trọng hơn. Báo cáo cho biết, do những cá nhân có thu nhập dưới 100.000 Nhân dân tệ/năm thực tế không phải nộp thuế thu nhập cá nhân, nên sự sụt giảm thu nhập thuế phản ánh sự dịch chuyển của thu nhập hộ gia đình về mức dưới ngưỡng này. Và vì 100.000 Nhân dân tệ/năm (350 triệu VNĐ) được coi là mức tối thiểu để được xếp vào tầng lớp trung lưu ở Trung Quốc, khoản thu nhập thuế bị thiếu hụt cũng phản ánh số lượng người rời khỏi vị thế đáng ngưỡng mộ này.

Thêm vào đó, dữ liệu về mức lương khởi điểm ở Trung Quốc do hãng tin Bloomberg News trụ sở tại New York thu thập cũng khẳng định xu hướng đáng buồn này. Trong quý 4 năm 2023 - khoảng thời gian gần đây nhất có số liệu, mức lương khởi điểm giảm 1,3%. Đây là quý giảm thứ ba liên tiếp. Dữ liệu về khoản thưởng còn giảm mạnh hơn, trung bình giảm khoảng 17,5% so với cùng kỳ năm trước. Xét theo ngành, ngành internet và viễn thông chứng kiến khoản thưởng giảm tới 27%, còn ngành tài chính giảm mạnh hơn, tới 35%.

Trong bối cảnh này, việc doanh số bán hàng xa xỉ phẩm rớt dốc thê thảm cũng không gây ngạc nhiên. Thương hiệu thời trang xa xỉ nổi tiếng của Ý là Gucci đã báo cáo doanh số bán hàng tại Trung Quốc giảm 20% so với cùng kỳ năm trước. Xuất khẩu đồng hồ Thụy Sĩ sang Trung Quốc cũng giảm 25% so với cùng kỳ.

Các nhà hàng cao cấp ở Trung Quốc cũng chứng kiến sự sụt giảm tương tự, trong khi các nhà hàng cấp thấp thì lại ghi nhận lượng khách hàng tăng lên. Một ví dụ khác đáng tin cậy là nguồn cung đàn piano cũ đã tăng vọt, gây áp lực giảm giá lớn. Việc sở hữu một cây đàn piano thường được coi là biểu tượng của tầng lớp trung lưu, nên việc tồn kho lớn cho thấy rằng rất nhiều gia đình đã buộc phải từ bỏ biểu tượng địa vị này.

Tất cả những hiện tượng này cho thấy triển vọng kinh tế của Trung Quốc sẽ tiếp tục u ám, không còn vẻ huy hoàng như trước. Đối với tầng lớp trung lưu, họ chỉ có thể ở nhà và cắt giảm chi tiêu gia đình, cố gắng tích lũy tài sản trở lại. Còn đối với các quan chức cao cấp ở Trung Nam Hải, bức tranh kinh tế u ám này chắc chắn sẽ khiến họ lo lắng, sợ hãi, bởi họ rất rõ rằng: nếu không thể mang lại thịnh vượng kinh tế cho nhân dân Trung Quốc, chế độ của họ sẽ không thể tránh khỏi khủng hoảng về sự tin tưởng.

Theo The Epoch Times
Lý Ngọc biên dịch

Tác giả Milton Ezrati là biên tập viên của The National Interest - một chi nhánh của Trung tâm Nghiên cứu Nguồn Nhân lực tại Đại học Buffalo (SUNY), và là nhà kinh tế trưởng của Vested - công ty truyền thông có trụ sở tại New York. Trước khi gia nhập Vested, ông từng là nhà chiến lược thị trường và nhà kinh tế trưởng cho Lord, Abbett & Co. Ông thường xuyên viết bài cho City Journal và viết blog cho Forbes. Cuốn sách mới nhất của ông có nhan đề "Thirty Tomorrows: The Next Three Decades of Globalization, Demographics, and How We Will Live" (30 mươi năm sau: Ba thập kỷ tiếp theo của toàn cầu hóa, nhân khẩu học, và cách chúng ta sẽ sinh sống).



BÀI CHỌN LỌC

Chuyên gia: ‘Giấc mộng Trung Hoa’ đang lụi tàn